رویکرد و چالش‌های جرم انگاری توهین به مقدسات در نظام حقوقی ایران

فریدون   حسن پور; وحید زارعی شریف; سید علی  جبار گلباغی ماسوله

نویسندگان

فریدون حسن پور گروه فقه و حقوق، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران نویسنده https://orcid.org/0000-0002-8572-5419
وحید زارعی شریف گروه فقه و حقوق، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران https://orcid.org/0000-0001-8845-7336
سید علی جبار گلباغی ماسوله گروه فقه و حقوق، واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0002-2766-052X

کلمات کلیدی:

اهانت, مقدّسات, جرم¬انگاری, مجازات, ماده 513 قانوم مجازات

چکیده

جرم اهانت به مقدّسات از مسائل بسیار مهّم در فقه و جوامع حقوقی است. اهانت به مقدّسات می¬تواند موجب برانگیختگی عاطفی اعضای جامعه گردیده و زمینه¬ساز خطرات امنیّتی گردد. هدف از پژوهش حاضر ارائه الگوی مناسب در زمینه مبانی جرم اهانت به مقدّسات و کم کردن چالش¬ها و زمینه¬سازی رفتارها ومخاطرات جدی امنیّتی در سطح ملی و بین¬المللی در این زمینه است. این پژوهش از نظر ماهیت و شیوه جمع¬آوری داده¬ها، توصیفی- تحلیلی و راهبرد پژوهش ترکیبی(کیفی-کمی) است و در مجموع از منابع مورد نظر، ابعاد و مؤلفه، چالش¬ها و ره آوردها، گردآوری شده و مورد تحلیل قرار گرفته است. یافته¬ها نشان داد که، بمنظور اجرای اصل حاکمیت عدالت، باید هر عاملی که با این اصل در تعارض باشد نادیده و یا تعدیل گردد. نتیجه منطقی در رابطه با جرم اهانت به مقدسات آن است که مقدسات شامل تمامی امور و اشخاصی است که رعایت حرمت آن¬ها شرعاَ، قانوناَ و عرفاَ ضرورت دارد. در نظام حقوقی، قانونگذار ایران به بررسی مبانی مجازات اهانت به مقدسات مندرج ماده 513 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 پرداخته، همچنین در قانون مطبوعات (ماده 26) و اخیراً به نحو خاص در مواد 262 و 263 همین قانون، جعل و جرم¬انگاری شده است و بر اساس مندرجات کنوانسیون‌ها و معاهدات بین‌المللی از جمله کنوانسیون حقوق بشر و اعلامیه جهانی حقوق بشر هرگونه توهین مذهبی و هر رفتار غیرقانونی علیه اشخاص و گروه‌ها به واسطه مذهب ممنوع است. اما در دیدگاه حقوق بشر به خصوص نظام کامن لا که شامل انگلیس و آمریکا می¬گردد، فقط نسبت ‏به مقدسات دین مسیحیت، حمایتهای حقوقی اعمال گردیده و سایر ادیان الهی مورد پشتیبانی قانونی قرار نگرفته‏اند. نتایج نشان داد که جامعیت عنوان مقدسات، امروزه به اشکال و طُرُق نوین همانند توهین به پرچم و شخصیت¬های برجسته علمی، فرهنگی و سیاستی هم صورت می¬پذیرد و صرفاً به یک طریق محدود نمی¬شود.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Aghababaei, H. (2005). The Scope of Security in Criminal Law. Research Institute for Islamic Culture and Thought.

Aghababaei, H. (2011). Human Rights Relativism and Religious Extremism. International Relations Research, 1(1), 183-206.

Al-Najafi, M. H. (1981). Jawahir al-Kalam fi Sharh Shara'i al-Islam. Dar Ihya al-Turath al-Arabi.

Al-Shartuni, S. (1889). Aqrab al-Mawarid. Jesuit Press.

Al-Turayhi, F. a.-D. (1995). Majma al-Bahrayn wa Matla al-Nayyirayn. Azmoon Publishing.

Al-Zamakhshari, M. i. U. (1982). Asas al-Balagha. Islamic Propagation Office Publications.

Ansari, M. i. M. A. (1994). Al-Makasib al-Muharrama wa al-Bay wa al-Khiyarat. World Congress Commemorating Shaykh al-Ansari.

Dehkhoda, A. A. (1994). Dehkhoda Dictionary. University of Tehran Press.

Goldouzian, I. (2007). Specific Criminal Law. University of Tehran Press.

Gorji, A. (2015). Legal Articles. University of Tehran Press.

Hosseini Dashti, S. M. (2000). Maarif and Maarif: Comprehensive Islamic Encyclopedia. Arayeh Cultural Institute.

Ibn Kathir, I. i. U. (1987). Tafsir Ibn Kathir. Dar al-Fikr.

Ibn Manzur al-Ifriqi, J. a.-D. (1995). Lisan al-Arab (1st ed., Vol. 13). Dar Ihya al-Turath al-Arabi.

Jafari Langroudi, M. J. (1999). A Comprehensive Legal Terminology. Ganj-e Danesh Publications.

Katouzian, N. (2000). General Principles of Law: General Theory. Enteshar Joint Stock Company.

Khomeini, R. (2004). Tahrir al-Wasila. Islamic Publications Office, Society of Seminary Teachers of Qom.

Mahmoudi Janki, F. (2003). Foundations, Principles, and Methods of Criminalization [Doctoral dissertation in criminal law and criminology, Faculty of Law, Shahid Beheshti University].

Marashi Najafi, M. H. (2000). New Perspectives in Islamic Criminal Law. Mizan Publications.

Mill, J. S. (1984). On Liberty. Scientific and Cultural Publishing Center.

Mir Mohammad Sadeghi, H. (2002). Crimes Against Persons. Mizan Publications.

Moeini Alamdari, J. (1999). Paradoxes of the Public Interest Theory. Philosophy Quarterly(8), 194-222.

Mousavi Bojnourdi, H. (1998). Al-Qawaid al-Fiqhiyya. Al-Hadi Publishing.

Naini, M. H. (2003). Tanbih al-Umma wa Tanzih al-Milla. Qom Seminary Publications.

Najafi Abrandabadi, A. H. (2012). Topics in Criminal Sciences: Criminology Course Notes. Qom Higher Education Complex

Nobahar, R. (2008). Foundations of General Criminal Law (13th ed.). Mizan Publications.

Pad, E. (1973). Specific Criminal Law (Vol. 1). University of Tehran Press.

Pradel, J. (2004). In Pursuit of the Globalization of Criminal Law. Public Law Research(11), 159-178.

Rostami, H. (2014). Criminalization and Punishment in Light of Liberty-Limiting Principles in Liberal Theory. Criminal Law Research Quarterly(1), 56-71.

Shambayati, H. (1997). Specific Criminal Law: Crimes Against Persons. Vistar Publishing.

Tabatabaei, S. M. H. (1996). Al-Mizan. Dar al-Kutub al-Islamiyya.

Tavakoli, F., Aghababaei, H., & Shahmalekpour, H. (2015). Religious Foundations and Principles of Criminalizing Insults to Sacred Values and the Challenges Ahead. Criminal Law Research Quarterly, 6(2), 49-74.

Tehrani, A. (2019). Tuba Publication or Encyclopedia of the Holy Quran. Eslamiyeh Publishing.

Validi, M. S. (1993). Specific Criminal Law. Amir Kabir Publications.

Zeraat, A. (1998). Commentary on the Islamic Penal Code. Zeman Publishing.